Ακουστική άνεση σε χώρους ευεξίας: Η συμβολή της στον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό και ανάπλαση των Λουτρών Λαγκαδά
Συγγραφείς
Αθηνά Μιγδάνη, Μελίνα Μαρκοπούλου, Καλλιόπη Χουρμουζιάδου
Σύνοψη
Οι διεπιστημονικές προσεγγίσεις στην αρχιτεκτονική θεωρία και σχεδιασμό έχουν επιτρέψει την ένταξη νέων παραμέτρων προσέγγισης του, υπολογιστικών μοντέλων που αφορούν σε άλλα πεδία, όπως την ακουστική, νέες τεχνολογίες, καινοτόμα υλικά, εφαρμογή θεωρητικών προσεγγίσεων στον σχεδιασμό, με βασικό στόχο την εμπειρία του χρήστη. Η ατμόσφαιρα και οι αισθήσεις αποτελούν σημαντικές παραμέτρους του σχεδιασμού, ιδιαίτερα όσον αφορά σε χώρους χαλάρωσης και ευεξίας.
Στόχο της εργασίας αυτής αποτελεί η εξέταση των παραμέτρων ακουστικού σχεδιασμού λουτρικών εγκαταστάσεων, με γνώμονα την βελτίωση των συνθηκών ακουστικής άνεσης, και η εφαρμογή τους στον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό. Αποτελεί συνέχεια των πτυχιακών ερευνητικών και σχεδιαστικών εργασιών, οι οποίες πραγματοποιήθηκαν σε δύο στάδια: (α) της διερεύνησης και (β) της εφαρμογής των παραμέτρων στον σχεδιασμό. Το πρώτο στάδιο εξέτασε την αρχιτεκτονική εξέλιξη των ιαματικών λουτρών στην Ευρώπη, τις σύγχρονες προσεγγίσεις στον αρχιτεκτονικό τους σχεδιασμό και τις συνθήκες άνεσης που ευνοούν την λειτουργία τους και βελτιώνουν την εμπειρία του χρήστη. Βάσει των παραπάνω δημιουργήθηκε ένα πρότυπο τυπολόγιο που αφορά σε σχεδιαστικές παραμέτρους για την εύρυθμη λειτουργία τους, σε σύγχρονες αισθητικες απαιτήσεις και στην αξιοποίηση νέων υλικών και τεχνολογιών για παροχή κατάλληλων συνθηκών άνεσης. Το τυπολόγιο εφαρμόστηκε στον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό της πρότασης ανάπλασης των Λουτρών Λαγκαδά.
Η σχεδιαστική πρόταση της ανάπλασης του συγκροτήματος Λουτρών Λαγκαδά περιλαμβάνει τον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό ξενοδοχειακής μονάδας, λουτρικών εγκαταστάσεων και περιβάλλοντος χώρου, με βασικό στόχο την αναβάθμιση τους από ένα αναχρονιστικό σε ένα τουριστικό σύμπλεγμα με σύγχρονες προδιαγραφές και κατάλληλες συνθήκες άνεσης. Παράλληλα με τον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό της ξενοδοχειακής μονάδας και του κτιρίου των λουτρών, κατασκευασμένα στις αρχές του 20ου αιώνα, ο ακουστικός σχεδιασμός παρείχε κατευθυντήριες γραμμες και σχεδιαστικούς άξονες για την τελική επίλυση. Ειδικότερα, όσον αφορά στις πτέρυγες των αιθουσών αρωμάτων και μασάζ, η νέα επίλυση-διαρρύθμιση επέτρεψε τον σχεδιασμό δωματίων σε σχήμα τραπέζιο, ενώ η εφαρμογή σύγχρονων υλικών διαμόρφωσε κατάλληλες ακουστικές συνθήκες, περιορίζοντας ανεπιθύμητους και αναδεικνύοντας επιθυμητούς ήχους, ανάλογα με την περίπτωση.
Ιδιαίτερα απαιτητική ήταν η διαχείριση των Βυζαντινών κτιρίων που περιέχονται στον χώρο των Λουτρών Λαγκαδά, τα οποία χρονολογούνται μεταξύ 900 και 1400 μ.Χ. Τα βυζαντινά λουτρά λόγω της ιστορίας τους δημιούργησαν περιορισμούς σε νέες προσθήκες, για την βελτίωση της ακουστικής. Τα κτήρια αυτά αποτελούνται από τούβλο και πέτρα εξωτερικά, ενώ εσωτερικά έχουν κυκλική μορφή και χαρακτηρίζονται από τόξα και θόλους, με αποτέλεσμα, τόσο το σχήμα όσο και οι λείες εσωτερικές επιφάνειες να οδηγούν σε μη επιθυμητό χρόνο αντήχησης και σε ανεπαρκείς συνθήκες άνεσης.
Η εργασία αποτελείται από τέσσερις (4) ενότητες. Αρχικά γίνεται μια αναφορά στην ιστορία των λουτρών και κατόπιν ανάλυση τριών σύγχρονων παραδειγμάτων θέρετρων στην Ευρώπη, βάσει των οποίων εξάγονται καλές πρακτικές σχεδιασμού. Έπειτα περιγράφεται η επιδιωκόμενη ατμόσφαιρα σε χώρους ευεξίας και οι συνθήκες άνεσης που βασίζονται στις τέσσερις από τις πέντε βασικές αισθήσεις, σε σχέση με την σχεδιαστική προσέγγιση. Τέλος, παρουσιάζεται ο αρχιτεκτονικός και ακουστικός σχεδιασμός των ειδικών κτιρίων των λουτρών Λαγκαδά, ως ενιαία προσέγγιση, και τα αποτελέσματά τους ως προς τη λειτουργία των προτεινόμενων χώρων.